Jeukende ogen, een verstopte neus en vermoeidheid: voor miljoenen mensen is de lente minder feestelijk dan het klinkt. Nu meteorologen waarschuwen voor een ‘pollenbom’, geven artsen adviezen om hooikoorts goed te lijf te gaan.
Hooikoorts komt niet vanaf de geboorte voor, vertelt kinderallergoloog professor Adam Fox, in Britse krant The Guardian. “Veel mensen krijgen het pas in hun tienerjaren of zelfs als ze in de twintig of dertig zijn. In het VK heeft inmiddels 25 procent van de volwassenen een pollenallergie.”
Klimaatverandering speelt ook een rol, zegt allergoloog dr. Sophie Farooque: “Het werkt als Miracle-Gro voor planten. Ze maken meer pollen aan, waardoor het hooikoortsseizoen eerder begint en langer duurt.”
Symptomen en misverstanden
Hooikoorts varieert van milde klachten zoals niezen en jeukende ogen tot vermoeidheid, huiduitslag en een gezwollen gezicht. Farooque benadrukt het verschil met verkoudheid: “Verkoudheid veroorzaakt geen jeuk. Jeuk aan ogen, keel of oren wijst op een allergie.” Bij twijfel helpt een antihistaminicum vaak snel.
Wat gebeurt er in je lichaam?
Hooikoorts, ofwel seizoensgebonden allergische rhinitis, ontstaat als het lichaam antistoffen aanmaakt tegen pollen. Fox legt uit: “Als je die pollen inademt, herkennen je antistoffen ze en komt er histamine vrij. Dat zorgt voor jeuk, niezen en een verstopte neus.”
Afhankelijk van de soort pollen kan de overlast verschillen:
- Boompollen: januari tot april
- Graspollen: april tot juli
- Onkruidpollen: later in de zomer
Sommige pechvogels zijn allergisch voor alle drie.
Serieus effect op dagelijks leven
Hooikoorts beïnvloedt prestaties, waarschuwt Fox. “Kinderen met ernstige hooikoorts halen gemiddeld een lager cijfer bij de zomerexamens dan bij de kersttoetsen, omdat ze slechter slapen.” Het tast ook reflexen aan: “Dat is vergelijkbaar met rijden op de wettelijke alcoholgrens.”
Praktische tips voor minder klachten
- Binnen blijven bij hoge pollenconcentratie
- Ramen sluiten en was binnen drogen
- Douchen na een dag buiten
- Dagelijks kussensloop vervangen
- Zonnebril en hoed dragen
- Vaseline rond de neus smeren om pollen op te vangen
- Gebruik een luchtfilter in de slaapkamer
Medicatie: dit werkt echt
Farooque vergelijkt: “Antihistaminica blokkeren de symptomen, net als oordoppen bij lawaai. Neussprays met corticosteroïden pakken de oorzaak aan, zoals het stoppen van het feestje zelf.”
Gebruik de spray op de juiste manier:
- Begin twee weken voor het seizoen
- Spoel eerst je neus met zoutwater
- Spray schuin naar buiten, niet richting het neustussenschot
- Niet opsnuiven – dan slik je het door
- Gebruik dagelijks, het hele seizoen
Kies de juiste antihistaminica
“Vermijd de oudere, sufmakende varianten zoals Piriton,” zegt Fox. Kies liever voor cetirizine, loratadine of fexofenadine – allemaal zonder recept verkrijgbaar. Evans-Howells: “Je bent al moe van hooikoorts, dan helpt een versuffend middel niet.”
Koop gerust het huismerk: “De werkzame stof is hetzelfde”, zegt Farooque. “Duurder betekent niet beter.”
Als medicijnen niet genoeg zijn
Bij aanhoudende klachten raadt Evans-Howells aan een verwijzing naar een allergieteam te vragen: “Dan kom je mogelijk in aanmerking voor immunotherapie.” Dat bestaat uit tabletten met pollen die je onder de tong laat smelten, maanden vóór het seizoen. Fox: “Ze trainen je immuunsysteem om minder heftig te reageren.”
In uitzonderlijke gevallen kan een arts orale steroïden voorschrijven voor kortdurende verlichting. Maar pas op voor de populaire injectie Kenalog, waarschuwt Evans-Howells: “Het werkt, maar de risico’s zijn groot – zoals staar, glaucoom en gewrichtsschade. Ik zou het nooit nemen.”
Overige adviezen
- Controleer de pollenverwachting: handig om je dag te plannen.
- Vermijd bos- of grasgebieden bij hoge pollenwaarden
- Bij stormachtig weer: blijf binnen – pollen kunnen dan splitsen en diep in je luchtwegen dringen.
- Overweeg uitjes naar de kust: daar is de lucht schoner. Farooque: “Als ik vakanties aan zee kon voorschrijven, deed ik het.”
En tot slot: wees lief voor hooikoortspatiënten
“Het klinkt gek, maar mensen kunnen bang zijn voor de lente,” zegt Evans-Howells. “Het voelt alsof je een constante verkoudheid hebt – benauwd, moe, en je slaapt slecht. Dat is hoe zij zich voelen in het seizoen dat juist fijn zou moeten zijn.”
Dus: minder gras maaien als je bezoek krijgt, vermijd bloemen in huis, en vooral: heb begrip.
Bron: The Guardian
